waar wonen de nederlandse topschaatsers? friesland blijft het hart

Ik volg de schaatssport met serieuze aandacht sinds de Olympische Spelen van Sotsji in 2014. Dat was de avond dat Jorrit Bergsma op de 10 kilometer iedereen aan stukken reed, en bij ons aan tafel in Apeldoorn werd vanaf dat moment elke schaatsavond een familie-ritueel. Twaalf jaar later sta ik nog steeds te juichen voor de televisie — alleen zijn de namen wat veranderd. Tijd dus voor een overzicht: waar wonen de Nederlandse topschaatsers in 2026?

Spoiler: vrijwel allemaal in Friesland, en als ze er niet zijn geboren dan zijn ze er wel naartoe verhuisd. Thialf in Heerenveen blijft het kloppend hart van het Nederlandse langebaanschaatsen, en als sprinter of stayer kun je daar niet aan voorbij. Hieronder loop ik vier topschaatsers langs die de Olympische Spelen van Milaan-Cortina dit jaar mooi hebben gemaakt — met telkens kort waar ze wonen, waarom, en een link naar het uitgebreide artikel per persoon.

De Nederlandse schaatscultuur — waarom Friesland?

Voor wie niet uit het noorden komt, lijkt het misschien overdreven dat Heerenveen zo’n centrale plek inneemt in de schaatswereld. Maar het is geen toeval. Thialf is sinds de jaren tachtig de enige professioneel uitgeruste 400-meter overdekte baan van het land op olympisch niveau. Elke schaatsploeg — Jumbo-Visma, Reggeborgh, IKO-X2O, AH Zaanlander — heeft daar zijn vaste trainingstijden, materiaalruimte, en begeleidingsstaf. Verhuis daar weg en je krijgt vier tot zes ritten per week van een uur enkele reis cadeau.

Daar komt bij dat de Friese schaatscultuur ouder is dan welk Olympisch programma dan ook. Elfstedentochten, marathonschaatsen op natuurijs, dorpsbaantjes — als kind in Aldeboarn of Nij Beets is schaatsen geen sport die je kiest, het is een seizoen. Dat herken je terug in de manier waarop schaatsers als Bergsma, Kok of De Boo over hun woonkeuze spreken: het is geen verhuizing voor de carrière, het is teruggaan of blijven waar het hoort.

De vier topschaatsers en hun woonplaats

Jorrit Bergsma — Aldeboarn (Fr)

Geboren in 1986 in Aldeboarn, en daar nog steeds — bewust. Bergsma woont met zijn vrouw, oud-schaatsster Heather Bergsma-Richardson, en hun twee kinderen op een steenworp van het ouderlijk huis. In Milaan 2026 pakte hij op zijn 40e nog brons op de 10 kilometer. Een atleet die vier olympische cycli volhoudt én gewoon in zijn dorp blijft wonen — daar valt iets aan te bewonderen. Lees meer over zijn keuze in het volledige profiel: waar woont Jorrit Bergsma.

Jutta Leerdam — Heerenveen (Fr)

Geboren in 1998 in Den Haag, opgegroeid in ‘s-Gravenzande, sinds een paar jaar woonachtig in Heerenveen — in een moderne vrijstaande villa op fietsafstand van Thialf. Op 9 februari 2026 werd ze olympisch kampioen op de 1.000 meter met een olympisch record (1.12,31). Sinds maart 2025 verloofd met Jake Paul, die haar in Milaan persoonlijk kwam aanmoedigen. Voor de volledige achtergrond: waar woont Jutta Leerdam.

Femke Kok — omgeving Heerenveen/Drachten (Fr)

Geboren in 2000 in Nij Beets, en nooit weggegaan uit Friesland. Reggeborgh-schaatsster onder Gerard van Velde. Op 16 november 2025 verbrak ze in Salt Lake City het wereldrecord 500 meter (36,09) — het eerste Nederlandse schaatswereldrecord sinds Annamarie Thomas in 1999. In Milaan pakte ze zilver op de 1.000 meter, achter Leerdam. Meer over haar Friese verworteling: waar woont Femke Kok.

Jenning de Boo — Friesland (verhuisd vanuit Groningen)

Geboren in 2004 in Groningen, opgegroeid in dezelfde stad, maar verhuisd naar Friesland zodra duidelijk werd dat Thialf zijn dagelijkse werkplek was. Twee olympische zilveren medailles in Milaan — op de 1.000 én de 500 meter — op zijn eerste Spelen. Studeert geneeskunde naast zijn topsport-carrière. Lees over zijn nuchtere verhuizing op waar woont Jenning de Boo.

Wat opvalt aan dit rijtje

Bij elkaar gezet vallen me twee dingen op. Eén: de bewuste afwezigheid van de Randstad. Geen van vieren woont in Amsterdam, Utrecht, Rotterdam of Den Haag, en zelfs Leerdam is daar bewust weggegaan. Twee: hoe weinig glamour het allemaal is. Geen villa-tours voor Instagram, geen designer-keukens in de showcase, geen wijnkelders. Een rustige villa in Heerenveen, een dorpsdrempel in Aldeboarn, een nieuw adres dichter bij Thialf. Het zijn werkadressen waarmee ze hun discipline mogelijk maken — niet etalages.

Voor wie woon-content schrijft (zoals ik) is dat eigenlijk bevredigend. Bij voetballers krijg je villa-tours; bij Formule 1-coureurs Monaco-balkons; bij schaatsers krijg je nuchtere keuzes en een 15-minutenrit naar de baan. Past bij de sport — en bij Friesland — als gegoten.

Hoe ze elkaar in Friesland kruisen

Wat me ook opvalt als ik dit rijtje langsloop: ze komen elkaar in Heerenveen letterlijk tegen. Femke Kok en Jenning de Boo zitten in dezelfde ploeg bij Reggeborgh — dezelfde kleedkamer, dezelfde coach, deels dezelfde trainingsblokken. Bergsma rijdt voor Jumbo-Visma maar woont nog geen 20 minuten verderop in Aldeboarn. Leerdam komt uit een andere ploeg-omgeving maar deelt wel de ijstijden in Thialf. Dat soort dichtheid — vier topsporters die je op een doordeweekse middag in dezelfde Albert Heijn kunt tegenkomen — is uniek voor Heerenveen.

Het is bij mij thuis een dingetje: de jongens vragen na de Spelen altijd “wonen die mensen nu allemaal naast elkaar?” en het antwoord is dus eigenlijk gewoon: ja. Niet in dezelfde straat, maar wel in dezelfde gemeente, met dezelfde supermarkt en dezelfde ijsbaan. Schaatsen in Nederland is geografisch een verbazingwekkend kleine wereld.

Wat dat betekent voor de woon-keuze in 2026

Eerlijk gezegd verwacht ik niet dat dit snel verandert. Zolang Thialf het enige nationale 400-meter-stadion op olympisch niveau is, zal de zwaartekracht van Friesland blijven gelden voor elke schaatser die mee wil doen om medailles. Mochten er ooit Olympische Spelen in Nederland komen, zou dat hooguit een tweede baan opleveren — maar nooit een tweede schaatscultuur. Friesland blijft Friesland.

Wil je meer per persoon weten? De vier spoke-artikelen staan klaar: Jorrit Bergsma, Jutta Leerdam, Femke Kok en Jenning de Boo. Bij elk daarvan staat publieke info over hun woonplaats, hun ploeg en wat opvalt aan hun woonkeuze.

Veelgestelde vragen

Bronnen: Wikipedia, NOS, Eurosport, Schaatsen.nl, TeamNL, Omrop Fryslân, openbare interviews. Stand van zaken: mei 2026. Alle locaties op deze pagina zijn publiek bekend; we delen geen privé-adressen.