woonkamer zonder banken: de trend uitgelegd én getest

Een paar maanden geleden zag ik op Instagram een woonkamer voorbijkomen zónder bank. Niet één van die strakke architectencribs maar een gewoon huis, met losse fauteuils, een hangmat in de hoek en een groot zacht vloerkleed met kussens. Geleerd: niet iedereen vindt een driezitter de logische basis van een woonkamer.

De trend “woonkamer zonder bank” is dit jaar overal — TikTok, Pinterest, en zelfs in een paar VTwonen-reportages. Maar werkt het ook echt? Wij hebben het zes weken uitgeprobeerd in onze eigen woonkamer (de bank op de oprit gezet voor we hem zouden verkopen) en dit is wat we leerden.

Waar komt deze trend vandaan?

Het draait om twee dingen: flexibiliteit en menselijke ergonomie. Een bank is een vast meubel dat zo’n 60% van je woonkamer-vloeroppervlak claimt. Vervang je hem door losse zit-elementen, dan kun je je ruimte herinrichten naargelang het moment — eten met vrienden, lezen, yoga, kinderen die spelen. Voor kleine appartementen logisch, voor grote woonkamers ook interessant omdat je niet meer met je rug naar elkaar zit.

De Japanse en Scandinavische invloed speelt mee. Floor-living (op de grond zitten) is in Japan al eeuwen standaard, en wordt nu door designers als Cecilie Manz en studio’s als Hay opnieuw geïntroduceerd in westerse interieurs. Niet dat we ineens allemaal Japans gaan zitten — wel dat we de bank niet meer als gegeven beschouwen.

Onze setup voor de test

Wij hebben er bewust niet ineens minimalistisch heen gegaan. De bank vervangen door:

• Twee oude Børge Mogensen-fauteuils van Marktplaats (€450 samen)
• Een groot wollen vloerkleed (3×2 meter, IKEA)
• Vier vloerkussens en een paar Beni Ourain-stijl plaids
• Een lage Japanse zithoek (futon-stijl matras op verhoogd plateau) tegen de muur

Totaal aan investering rond de €750, plus wat ik al had liggen. Voor mij gevoelsmatig veel meer ‘leef-ruimte’ dan met die brede bank die voorheen 40% van de woonkamer in beslag nam.

Wat goed werkte

De flexibiliteit is écht groot. We hebben in zes weken: een filmavond met zes mensen op kussens, twee keer een tafel-met-stoelen-formatie voor borrels, een grote bouwsessie LEGO op de grond met de kinderen, en mijn vrouw heeft er twee yogasessies gegeven. Probeer dat maar eens met een vaste driezitter.

Wat ik ook waardeer: het is rustiger om naar te kijken. Een grote bank trekt het oog naar zich toe; losse zitobjecten vallen weg in de ruimte. De woonkamer voelt visueel groter, ook al is er evenveel zitcapaciteit (zo niet meer).

Wat minder goed werkte

Drie dingen. Eén: tv kijken op een vloerkussen is na 20 minuten geen pretje meer. Twee: bezoek van schoonouders die niet meer gemakkelijk op de grond zitten — ineens zit iedereen op één fauteuil te wachten. Drie: spontaan plat gaan liggen voor een dutje is veel minder vanzelfsprekend zonder bank. Ik heb daar uiteindelijk een lage chaise longue voor naast de fauteuils gezet — kost wel weer plek, maar lost veel op.

Ook praktisch: kruimels, hondenharen en stof zitten ineens op de grond in plaats van op een bank. Vaker stofzuigen is niet erg, maar wel iets om mee te nemen. Een goed vloerkleed zou ik adviseren als ‘verzamelaar’ en vasthouder, zodat het ook lekker zit.

Voor wie werkt het echt?

Eerlijk gezegd vind ik deze trend niet voor iedereen. Heb je een gezin met kleine kinderen, of oudere familieleden die regelmatig op bezoek komen, dan ga je toch terug naar een vaste zitcombinatie. Voor jongvolwassenen, koppels zonder of met grotere kinderen, en mensen die hun woonkamer gebruiken als ‘lobby’ van het huis (eten, werken, sporten, ontvangen) — dan werkt het echt.

Wat ik na zes weken vooral leerde: het hoeft geen alles-of-niets te zijn. Onze huidige setup heeft één klein bankje plus drie losse zitelementen. Het beste van beide werelden. Wel veel meer ruimte over voor wat we écht doen in die kamer.

“Een bank is geen meubel maar een functie. Vraag jezelf eerst af wat je wíl doen in je woonkamer — dan kies je daar de zitobjecten bij, niet andersom.”

Veelgestelde vragen